انیمیشن هیولایی در پاریس

از قسمت های ویژه ی امسال جشنواره ی فیلم فجر که در تالار ایوان شمس برگزار می شد، نمایش فیلم های سه بعدی بود. فارغ از هزینه ی زیاد بلیت تماشای این فیلم ها، که بعد از رضایت مخاطب، فراموش می شد، رویکرد مناسبی در پراختن به این تکنولوژی جدید در برنامه های جشنواره امسال بود.

بررسی دعوای سنت و مدرنیته در مقوله ی سینما که خود از فرزندان مدرنیته محسوب می شود در این مجال گفت و گو نمی گنجد. به ذکر همین مطلب بسنده می کنیم که نزد اهالی سینما و منتقدین گروهی هستند که به پدیده ی سینما که خود به جهت تکنولوژی و نه صرفاً زیبایی شناسی ان، سنتی می نگرند. فیلم های سیاه و سفید،صامت (یا حداقل از کمترین گفت و گو استفاده می کنند) و یا نبود موسیقی در فیلم ،مؤید این ادعاست. در پدیدارشناسی سینما، از ورود تکنولوژی های جدید گریزی نیست. ساختار بصری سینما برای ادامه ی حیات خود وقتی معجزه ای در داستان گویی ایجاد نمی شود، به ناچار و یا برحسب نیاز به جلوه های جدید تصویری دست به دامن می شود. سینما به سمتی پیش می رود که فقط به تصویر کشیدن جهان پیرامون انسان ها نیست حتی در ساخت فیلم های مستند حیات وحش هم، تکنولوژی ها ی جدید، جهان منحصر به فرد و جدیدی تصویر می کنند. نور، زاویه دید، قاب بندی ها و تقدم و تأخر تصاویر (پلان ها)، نسل جدیدی از سینما را خبر می دهد.

فیلم هایی که به صورت سه بعدی در تالار ایوان شمس به روی پرده رفتند از میان فیلم هایی انتخاب شده بودند که نه فقط به جهت نوع فیلم برداری سه بعدیشان که به جهت وجود جلوه های ویژه ی میدانی و بصری این قابلیت را به خوبی به تصویر بکشاند. اکران انیمیشن ها در این برنامه، جایگاه ویژه ای داشت و با استقبال مخاطبین مواجه شد یکی از انیمیشن های موفقی که اکران شد هیولایی در پاریس بود. داستانی کلاسیک که علاوه بر شاخصه های ملودرام عاشقانه، کمدی و تعلیق حادثه ای هم در آن نمود ویژه ای داشت.

دو دوست که یکی آپاراتچی سینماست و دیگری راننده ی ون پخش کالاست در مراجعه به خانه و آزمایشگاه جانورشناسی که به سفر رفته است، موقعیتی را رقم می زنند که دست مایه ی اتفاقات بعدی است. کنجکاوی بی جایشان به ماده های شیمیایی و وسایل آزمایشگاه منجر به شکل گیری موجودی غول آسا و به ظاهر خطرناک می شود که باعث بر هم خوردن آرامش و امنیت شهر پاریس می شود.

از طرفی دیگر شهردار پاریس که در اندیشه و طمع مقامی مهم تر از شهرداری است ظهور این موجود ترسناک را وسیله ی مناسبی برای تبلیغات پیش رو می داند. از آن استقبال می کند تا خود را به عنوان ناجی شهر معرفی کند.

 آپاراتچی و راننده به عنوان قهرمان در مقابل شهردار قرار می گیرند. در مسیر رسیدن هر دو طرف به هدفشان، حوادثی صورت می گیرد که پرداختن به فیلم هیولایی در پاریس را در بررسی های تکنیکی یک انیمیشن موفق، خلاصه نمی کند. هرچند که حرکت ها، شخصیت پردازی ها و دقت در جزئیات بصری و تصویرشناسانه که لازمه ی هر فیلم انیمیشن است بسیار دقیق و درست از کار درآمده، با این حال از نظر داستانی هم دقت لازم از طرف سازندگان لحاظ شده. جنگ همیشگی بین خیر و شر و پیروزی خیر به مدد اعتقاد به هدف درست، به مخاطب القا می شود. حسّ دوستی، گذشت و مبارزه برای رسیدن به حقیقت در قالب داستانی کودکانه شکل می گیرد. در زمانی که انیمیشن ها به سمت ساخت فضاهای تخیلی پیش می رود که برای ذهن مخاطب اصلی اش، ثمری جز ساختن دنیای مجازی ندارد، فیلمی که استانداردهای داستانی کلاسیک را دارا باشد. انیمیشن سازی ایران که در آغاز راه ساختن آثار فاخر و به مفهوم دقیق سینمایی است باید به رویکرد پرداختن به فیلم نامه موازی با فراگیری و اعمال روش های جدید تکنیکی در این رشته، توجه ویژه ای داشته باشد.

هیولایی در پاریس نمونه ی مناسب و مثال زدنی این انطباق داستان و تکنیک است.